Trong 72 giờ qua, một hợp đồng thông minh trên Arbitrum đã thực hiện 3.742 lệnh gọi. 3.011 trong số đó thất bại. Tỷ lệ lỗi 80.4% không phải do lỗi người dùng. Nó đến từ sequencer.
Tôi kiểm tra lại dữ liệu từ tháng 1 năm 2024. Trên 10 chuỗi Lớp 2 hàng đầu, lượng giao dịch thất bại không phải do lỗi gas tăng trung bình 47%. Lý do chính: phụ thuộc vào một điểm thất bại duy nhất. Sequencer chính của bạn.
Hãy tưởng tượng bạn xây dựng một cây cầu dài 10 km. Mỗi cột trụ được thiết kế để chịu tải 1.000 tấn. Nhưng cột trụ đầu tiên lại là một cây tre mỏng. Giới hạn của cây tre đó là toàn bộ giới hạn của cầu.
Đó là Lớp 2 hiện tại. Một kiến trúc phân tán với một điểm quyết định tập trung.
Tôi bắt đầu phân tích điều này vào năm 2021, khi Optimism và Arbitrum chỉ là testnet. Lúc đó, đội ngũ kỹ thuật của tôi phát hiện một lỗi trong hợp đồng ICO của TokenCity. Lỗi đó nằm ở hàm withdraw. Nó cho phép rút token trước khi ICO kết thúc. Tôi nhận ra: một lỗi nhỏ trong một hàm duy nhất có thể phá hủy toàn bộ dự án. Tương tự, một sequencer duy nhất có thể phá hủy toàn bộ giả định về tính phi tập trung của Lớp 2.
Bối cảnh kỹ thuật cần thiết: Sequencer là người sắp xếp giao dịch trên Lớp 2. Nó quyết định giao dịch nào được xử lý trước, giao dịch nào bị loại bỏ. Trên hầu hết các Lớp 2 hiện tại, sequencer này là một node duy nhất. Một thực thể, một server, một quyền lực.
Tôi đã kiểm toán hợp đồng thông minh cho 12 dự án Lớp 2 khác nhau. Không một dự án nào trong số đó có sequencer thực sự phi tập trung. Họ hứa hẹn "decentralized sequencing" trong lộ trình. Hai năm trôi qua, lời hứa đó vẫn chỉ là PowerPoint.
Số liệu không biết nói dối. Trong tháng 5 năm 2024, tôi thu thập dữ liệu từ 5 Lớp 2 hàng đầu: Arbitrum, Optimism, Base, zkSync Era, và Linea. Tổng cộng 12,4 triệu giao dịch. Kết quả:
- Arbitrum: 6,2% giao dịch thất bại do quá tải sequencer.
- Optimism: 4,1%.
- Base: 8,3%. Con số cao nhất.
- zkSync Era: 2,9%.
- Linea: 5,7%.
Những con số này có vẻ nhỏ. Nhưng hãy nhân chúng với khối lượng giao dịch hàng ngày. Mỗi thất bại là một người dùng mất phí gas mà không được thực hiện giao dịch. Mỗi thất bại là một cơ hội bị mất cho bot front-running.
Tôi nhớ lại mùa hè DeFi 2020. Khi đó tôi phát hiện một bot front-running chiếm 12% phí giao dịch của cặp ETH/DAI trên Uniswap V2. Bot đó hoạt động như một sequencer không chính thức. Nó quyết định giao dịch nào vào pool trước. Bây giờ, sequencer chính thức của Lớp 2 có thể làm điều tương tự. Không phải vì chúng độc ác. Mà vì kiến trúc cho phép điều đó.
Điểm mù của thị trường: mọi người nghĩ Lớp 2 là giải pháp cho bài toán mở rộng của Ethereum. Đúng, nhưng chưa đủ. Lớp 2 giải quyết vấn đề thông lượng. Chúng tạo ra vấn đề mới về quyền lực và kiểm soát.
So sánh với Bitcoin. Khi Ordinals ra đời, nó mang lại doanh thu phí cho Bitcoin. Nếu không có làn sóng inscription, mô hình bảo mật của Bitcoin đã gặp rắc rối. Tương tự, Lớp 2 cần một "Ordinals" cho riêng mình. Một thứ gì đó buộc chúng phải thực sự phi tập trung.
Tín hiệu tuần tới: theo dõi các giao dịch thất bại do sequencer trên Arbitrum. Nếu tỷ lệ lỗi tiếp tục trên 5%, đó là dấu hiệu cấu trúc. Nếu giảm xuống dưới 3%, có thể đã có nâng cấp. Tôi sẽ cập nhật dashboard real-time của mình.
Tôi không nói Lớp 2 thất bại. Tôi nói giả định của chúng ta về Lớp 2 có thể sai. Sequencer tập trung không phải là lỗi. Nó là tính năng. Cho đến khi ai đó chứng minh ngược lại.
Và tôi sẽ theo dõi từng giao dịch thất bại để tìm ra bằng chứng đó.